ÇOCUKLARDA RAŞİTİZM
Raşitizm nedir, neden olur?
Raşitizm (rikets) büyümekte olan kemiğe mineral (kalsiyum ve fosfor) çökmesinin
(depolanmasının) gerçekleştirilememesidir. Raşitizmin en sık nedeni beslenme ve
güneş ışını yetersizliğidir.
Kemikte mineral depolanması için besinlerle yeterli kalsiyum, fosfor ve
D-vitamini alınmalıdır. Kalsiyum ve fosfor en fazla süt ve süt ürünleri ile elde
edilebilir. Anne sütünün barsaklardan emilme açısından en ideal kalsiyum/fosfor
oranına sahip olduğu unutulmamalıdır. D vitamini hem hayvansal, hem de bitkisel
gıdalardan alınabilir. Güneş ışınının D vitamininin aktif hale getirilmesinde
çok büyük rolü vardır. Güneş ışınından yoksun bırakılan çocuklar, yeterli
besinleri alsalar bile raşitizm olabilirler. D vitamini güneş etkisinin yanında
böbreklerde ve karaciğerde bazı işlemlerden geçtikten sonra biyolojik
aktivitesinin kazanır. Bu nedenle karaciğer ve böbrek hastalıkları da raşitizme
neden olabilir.
Özet olarak D vitamini, kalsiyum ve D vitamini eksikliğinin her biri raşitizme
yol açabilir. D vitamini metabolizması bozuklukları ve D vitamini etkisine doku
direnci gibi kalıtsal hastalıklar nadir görülür.
Raşitizmin belirtileri nelerdir?
*Ağır hastalarda kalsiyum düzeyi çok düşebileceği için çocuk havale geçirebilir.
*Bıngıldağın kapanması ve diş çıkarma gecikebilir.
*Saçlı deride terleme ve başın arka kısmında saç kaybı olabilir.
*Çocuğun göğüs kemiklerinde bazı değişiklikler görülebilir.
*El bileklerinde genişleme olabilir.
*Bacak kemiklerinde içe, dışa veya geriye doğru eğilmeler olabilir.
*Kas gevşekliğine bağlı olarak karında bombeleşme ve göbek fıtığı görülebilir.
Raşitizm tanısı nasıl konur?
Muayene bulguları ile şğphe edildiğinde doktorunuz bir kan tetkiki ve el bileği
filmi isteyebilir. Tanı bu tetkiklerle kesinlik kazanır.
Raşitizm nasıl tedavi edilir?
Raşitizm tedavisi için başlangıçta kalsiyum düzeyi düşükse yükseltilmelidir. Bu
tedavi damardan veya ağızdan yapılabilir. Bundan sonra D vitamini tedavisi
yapılmalıdır. Bu tedavi de 4-6 hafta süreyle ağızdan verilebilir veya tek dozda
ağızdan ya da kalçadan enjeksiyon ile yapılabilir.
Çocuğumun şekil bozuklukları devam edecek midir?
Şekil bozuklukları genellikle ilaç tedavisi ile düzelir. İzlemde düzelmeyen ve
derecesi ağır bozukluklar için ameliyat gerekebilir. Bunun zamanlaması çocuk
doktoru ve ortopedi doktoru tarafından birlikte kararlaştırılmalıdır.
Raşitizmi önlemek için ne yapabilirim?
Bunun için yeterli D vitamini, kalsiyum ve fosfor alınmalıdır. Bebeklerin
hayatın ilk bir yılı içinde günde 400 ünite D vitamini almaları önerilmektedir.
Günde en az 20 dakika güneşe çıkarılmalı ve güneş ışığını doğrudan almaları (cam
arkasından değil) sağlanmalıdır.
Kaynak: www.bsm.gov.tr