ÇOCUKLARDA ZEHİRLENME
Zehirli maddelerin yanlışlıkla
yutulması en sık 1-5 yaş grubu çocuklarda oluşur. Bunun nedeni, çocukların bu
devrede çevreye olan ilgisinin artmış olmasıdır.
Hareketli ve meraklıdırlar. Eğer ilaçlar ve kimyasal maddeler kolayca
erişilebilecek yerlere bırakılırsa dikkatsizlik ve tedbirsizliğin faturası ağır
olabilir. Daha büyük çocuklarda zehirlenmeler intihar girişimlerine bağlı ilaç
doz aşımlarıyla ilişkilidir.
Genel olarak bakıldığında, zehirlenmelerin çoğu yanlışlık sonucu ve evde meydana
gelmektedir (%90). Olguların çoğunda zehirlenme belirtileri yoktur. Ölümle
sonuçlanan zehirlenmeler oldukça nadirdir (% 0,01).
Küçük çocuklarda sıklıkla zehirlenmeye yol açan maddeler aile bireylerine ait
ilaçlar, temizlik malzemeleri, cila eriyikleri, bazı bitkiler ve kozmetiklerdir.
Ölümcül zehirlenmeler karbonmonoksit (~duman), ilaçlar (aspirin, depresyon
tedavisi ilaçları, kalp ilaçları, kan yapıcı ilaçlar) ve zararlı hayvanları yok
etmek için kullanılan zehirlerle oluşmaktadır. Zehirlenme meydana geldiğinde
aile üyelerinin yapabileceği girişimler sınırlıdır. Bu nedenle zehirlenmeye yol
açabilecek olumsuz çevre koşullarının ortadan kaldırılması, iyi bir eğitim ve
korunma çok önemlidir.
-Toksik maddeler evlerde çoğunlukla
mutfak ve banyoda bulunur.
-Evin bu bölümlerinde ilaç ve kimyasal maddeleri yüksekte ve kilitli dolaplarda
bulundurunuz.
-Gazyağı ve diğer zehirli sıvıları gazoz vb şişelere koymayınız.
-Kimyasal maddeleri mutlaka etiketleyip kaldırınız.
-Böcek zehiriyle bulaşmış giysileri çocuklardan uzak tutunuz, elletmeyiniz.
Cilde temas söz konusuysa bol sabunlu
suyla yıkayınız.
-Eski ve kullanılmayan ilaçları atınız. Kullanmakta olduğunuz ilaçları masada ya
da çantada bırakmayınız.
-Çocuk zehiri alırsa derhal doktorunuzu arayınız ve direktifleri doğrultusunda
hareket ediniz.
Her zehirli madde alımında kusturma
uygun değildir. Asitli maddeler mideye indikten sonra kusulurken yemek borusunu
bir kez daha yakarlar. Bu, istenmeyen bir durumdur. Asitler ve gazyağı gibi
maddeler kusma sırasında akciğerlere kaçabilir, ciddi kimyasal zatürre tablosuna
yol açabilirler. Dikkat edilmesi gereken bir diğer husus da şudur: Bilinci
yerinde olmayan çocuk kesinlikle kusturulmaz. Kısaca, kusturup
kusturmayacağınızı, gerekliyse nasıl kusturacağınızı doktorunuza sorunuz.
Ardından çocuğunuzu hastaneye götürünüz. Kusturma, zehirlenme tedavisinde
birinci basamak girişimdir. Bundan sonrası hastanede hekim gözetiminde deneyimli
kişilerce gerçekleştirilecektir.
Çocuğunuzun neyle zehirlendiğinden
emin değilseniz, evde onun erişebileceği her türlü ilaç ve kimyasal maddeyi
yanınızda getiriniz. Eğer acilen evden çıkmanız gerekli olduysa arkanızda bu işi
yapacak bir kişi bırakınız.
Çocukları, zehirlenme ve olası
sonuçlarından korumak birincil olarak ebeveynlerin sorumluluğudur. İhmal,
dikkatsizlik ve tedbirsizlik sonucu hayati tehlike söz konusu olursa ilgililerin
yasal girişimlerde bulunması kaçınılmaz olur.