YARAMAZLIK VE ZEKA

 

Ebeveynlerin çocuk yetiştirirken en büyük şikayetleri hiç kuşkusuz çocuklarının çeşitli konularda yaptıkları yaramazlıklar. Selçuk Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitimde Psikolojik Hizmetler ve Rehberlik Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Hasan Yılmaz, çocukların kendileri değil, yaramazlıkları hedef alınarak sorunların çözülmesi gerektiğini, her yaramazlığın altında çocuklar için özel nedenler yatabileceği düşünülerek dikkatli değerlendirmeler yapılmasını önerdi.

Çocukların, doğrudan söyleme yerine, yaptıkları davranışlarla anne ve babalara çeşitli mesajlar verdiğini anlatan Yılmaz, ebeveynlerin bu mesajları doğru bir şekilde algılamasının çok önemli olduğunu vurguladı.

Her yaramazlığın altında bir gerçek var. Yaramazlıkların kendisini yalnız ve ilgisiz hisseden bir çocuğun dikkat çekme yöntemi olabildiği gibi, çocukların hareket etme, enerjisini boşaltma ya da çeşitli yeteneklerini göstermesinin bir aracı olabileceğini kaydeden Yılmaz, "Bazı yaramazlıklar zeka ürünüdür. Düşünülmüş, tasarlanmıştır. Yetişkinlerin yaramazlıklara sağlıksız ve sert tepki göstermesi, çocukların yaratıcılığını köreltebilir" dedi.

Anne-babaların yaramazlık olarak değerlendirdiği hareketlerin, aslında çocuklara onları tanıma ve yeteneklerini çözme anlamında önemli birer fırsat olduğunu vurgulayan Yılmaz, yetişkinlerin bu yaramazlıklara kızmak yerine hangi yeteneğin habercisi olduğunu anlamaya çalışmaları gerektiğini ifade etti. Yaramazlık olarak algılanabilecek davranışların bastırılmasının çocukların gelişimine olumsuz etki edebileceğini belirten Yılmaz, bazı yaramazlıkların çocuğun ihtiyacını gidermesi anlamına geldiğinin de unutulmaması gerektiğini söyledi. Evde ve gittiği yerlerde her şeyi karıştıran, kırıp döken çocukların araştırmacı ve meraklı bir yapıya sahip olma olasılığının yüksek olduğunu anlatan Yılmaz, büyük incelikle hazırlanmış ve planlanmış şakaların da parlak bir zekanın sonucu olabileceğinin düşünülmesi gerektiğini sözlerine ekledi.